Aktualności

ThinPrep® Pap Test w ofercie NZOZ Meditest Wprowadziliśmy nową na rynku polskim metodę cytologii na podłożu płynnym (LBC), opartą o system ThinPrep 2000 firmy CYTYC. Jest to najbardziej wystandaryzowana i zaawansowana metoda wy- konywania cienkowarstwowych preparatów cytologicznych, umożliwiająca najdokładniejszą ocenę mikroskopową wymazów z szyjki macicy.

więcej...

NucliSENS EasyQ™ HPV w Polsce Jako pierwsze laborato-rium w Polsce wprowadziliśmy test HPV najnowszej generacji, oparty o badanie transkryptów mRNA dla onkogenów E6/E7 wirusów HPV. Test opracowany przez firmę bioMérieux - światowego lidera w dziedzinie diagnostyki laboratoryjnej.

więcej...

Co to jest wirus HPV?

Wirusy brodawczaka ludzkiego - HPV (Human papilloma virus) - są bardzo szeroko rozpowszechnione wśród ludzi. Znamy blisko 200 różnych typów tych wirusów. Przenoszą się one głównie drogą kontaktów seksualnych oraz kontaktów skórnych. Około 40 typów wirusów HPV wywołuje infekcje w obrębie narządów moczowo-płciowych u kobiet i mężczyzn. Większość z tych infekcji nie ma żadnego znaczenia klinicznego, nie powoduje objawów i samoistnie przemija. Niektóre z typów HPV wywołują dość powszechne u kobiet i mężczyzn łagodne zmiany skóry i błon śluzowych narządów rozrodczych określane jako brodawki płciowe lub kłykciny kończyste.  Dotykają one nawet 1% populacji ludzi. Są to niewielkie płaskie lub wyniosłe zmiany, pojawiające się pojedynczo lub w grupach w okolicach narządów rozrodczych i odbytu, a nawet na udach. U kobiet kłykciny rozwijają się najcześciej w pochwie, na sromie i szyjce macicy, u mężczyzn zaś w obrębie penisa, moszny i krocza. W pewnych sytuacjach brodawki płciowe mogą stanowić poważny problem zdrowotny, na ogół jednak są one stosunkowo łatwe do leczenia i nie predysponują do rozwoju nowotworów. Jednakże niektóre z typów wirusów HPV - tzw. wysokiego ryzyka lub inaczej onkogenne - przy długotrwałej, przetrwałej infekcji trwajacej wiele miesięcy lub lat mogą doprowadzić u kobiet do rozwoju raka szyjki macicy. Wykazano także związek pomiędzy infekcją niektórymi typami HPV a rozwojem innych nowotworów, takich jak: rak sromu i pochwy u kobiet oraz rak prącia u mężczyzn. Ostatnie doniesienia naukowe wskazują na udział onkogennych wirusów HPV w rozwoju m.in. niektórych nowotworów głowy i szyi, górnych dróg oddechowych, a nawet płuc.
 

Cząsteczka wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV)
Cząsteczka wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV)

Kto ulega zakażeniu HPV?

Nawet do 80% aktywnych seksualnie kobiet ulegnie zakażeniu co najmniej jednym typem HPV w obrębie narządów rozrodczych w okresie do 50 roku życia. Ponieważ HPV rzadko wywołuje objawy kliniczne, większość zakażonych kobiet nawet nie wie, że ma tego wirusa i może go w każdej chwili przenieśc na swojego partnera seksualnego. Męzczyźni także bardzo często podlegają infekcjom HPV i mogą przenosić je na swoje partnerki.

Brodawki płciowe a rak szyjki macicy

Pacjentki często kojarzą brodawki płciowe z infekcją HPV lecz nie są świadome, że te łagodne zmiany są najczęściej wywoływane przez typy HPV tzw. niskiego ryzyka lub inaczej nieonkogenne. Wirusy HPV wysokiego ryzyka zwykle nie wywołują brodawek w okolicach narządów płciowych. Stąd ważne jest, aby nie łączyć brodawek płciowych z ryzykiem rozwoju raka szyjki macicy. Do grupy niskiego ryzyka zalicza się m.in. HPV: 6, 11, 40, 42, 43, 44, 54, 61, 70, 72, 81. Dwa pierwsze typy są najczęstszą przyczyną brodawek płciowych.

HPV wysokiego i niskiego ryzyka

Spośród ponad 100 zbadanych typów HPV większość uważa się za wirusy niskiego ryzyka, co oznacza że nie są związane z rozwojem raka szyjki macicy. W rzeczywistości większość infekcji HPV przemija samoistnie w ciągu kilku-kilkunastu miesięcy, nie wywołując żadnych efektów zdrowotnych.

Około 15 typów HPV związanych jest z podwyższonym ryzykiem rozwoju raka szyjki macicy. Należą do nich HPV: 16, 18, 31, 33, 35, 39, 45, 51, 52, 56, 58, 59, 68, 73 i 82 [1]. Trzy typy HPV zostały zaklasyfikowane jako wirusy prawdopodobnie wysokiego ryzyka: HPV 26, 53 i 66 [1].

Rozpowszechnienie i tzw. potencjał onkogenny poszczególnych typów HPV wysokiego ryzyka jest różny. Jak się szacuje dwa onkogenne typy wirusa, a mianowicie HPV 16 i HPV 18, są odpowiedzialne za rozwój aż 70-80% przypadków raka szyjki macicy. Z badań epidemiologicznych przeprowadzonych w naszym kraju przez NZOZ Meditest wynika, że pięć najczęstszych onkogennych typów HPV 16, 18, 31, 33 i 45 jest odpowiedzialnych za rozwój blisko 98% przypadków raka szyjki macicy, co jest zgodne z danymi naukowymi pochodzącymi z badań przeprowadzonych w krajach Europy Zachodniej, USA i Australii [2].
 

Typy HPV w przypadkach inwazyjnych raków szyjki macicy
Częstość poszczególnych typów HPV wykrywanych w przypadkach inwazyjnych raków szyjki macicy (n=60). Gwiazdką (*) oznaczono typy wysokiego ryzyka. Dane własne NZOZ Meditest.
 

Wirus HPV 16 wydaje się być najgroźniejszy spośród wszystkich znanych onkogennych typów HPV. Kobiety zakażone tym typem wirusa mają kilkusetkrotnie zwiększone (nawet do 500 razy) ryzyko zachorowania na raka szyjki macicy. Niektóre z onkogennych typów HPV są wykrywane w naszym regionie geograficznym tylko w zmianach przednowotworowych szyjki macicy (dysplazjach małego - CIN 1, średniego - CIN 2 lub wysokiego stopnia - CIN 3) i najprawdopodobniej powodują infekcje przemijające, które rzadko doprowadzają do rozwoju inwazyjnego raka szyjki macicy.

Czy infekcja HPV może być leczona?

W chwili obecnej nie ma metody celowanego leczenia farmakologicznego infekcji genitalnymi typami HPV. Na szczęście w większości przypadków organizm sam zwalcza te wirusy wykorzystując swój układ immunologiczny. Potrafimy także skutecznie leczyć zmiany chorobowe jakie wywołują wirusy HPV, takie jak brodawki płciowe, czy też stany przedrakowe szyjki macicy. W przypadku tych ostatnich wykorzystuje się m.in. metody chirurgiczne (np. konizacja szyjki macicy, LEEP), laseroterapię i krioterapię. Jednakże należy pamiętać, że mimo tych form leczenia wirusy HPV mogą pozostać w organizmie i stwarzać zagrożenie przeniesienia na innych partnerów seksualnych. Przy braku skutecznego leczenia już nabytej infekcji HPV, jedyną metodą jej zapobiegania jest odpowiednia profilaktyka: unikanie wielu parnerów seksualnych i innych ryzykownych zachowań seksualnych, stosowanie prezerwatyw (niestety nie dają one pełnej gwarancji zabezpieczenia), a przede wszystkim szczepienia ochronne przeciwko najgroźniejszym i najbardziej rozpowszechnionym typom HPV, prowadzacym do rozwoju raka szyjki macicy.

Szczepionka przeciwko HPV

W ostatnich latach opracowano szczepionki profilaktyczne chroniące kobiety przeciwko dwóm wirusom wysokiego ryzyka - HPV 16 i HPV 18 - najczęściej wywołującym raka szyjki macicy. Ponieważ te dwa typy HPV powodują ok. 70-80% przypadków nowotworów szyjki macicy, należy pamiętać że dostępne w chwili obecnej na rynku szczepionki nie dają pełnej ochrony przed wszystkimi wirusami HPV i rozwojem raka szyjki macicy. Dlatego też regularne badania profilaktyczne (cytologia, testy HPV) pozostają nadal podstawą prewencji onkologicznej u każdej kobiety, nawet tej która się zaszczepiła przeciwko HPV.

Pamiętaj! Szczepionka HPV nie leczy już nabytej infekcji HPV! Obecne na rynku szczepionki HPV działają tylko profilaktycznie - chronią kobiety przed nowym zakażeniem wybranymi typami wirusów.

Dowiedz się wiecej na temat szczepionek HPV   >

Testy na obecność HPV

Dzięki postępowi jaki się dokonał w ostatnich latach w biologii molekularnej możliwa jest bardzo precyzyjna diagnostyka infekcji HPV u ludzi. Jako uzupełnienie badań cytologicznych testy HPV nie tylko znacznie zwiększają skuteczność profilaktyki i wczesnego wykrywania zmian chorobowych szyjki macicy predysponujących do rozwoju raka, ale także pozwalają na określenie ryzyka rozwoju nowotworu i podjęcie bardziej celowanego postępowania diagnostyczno-terapeutycznego u poszczególnych pacjentek.

Dowiedz się wiecej na temat testów HPV   >
 

 


 Piśmiennictwo:

1. Munoz N, Bosch FX, de Sanjose S, Herrero R, Castellsague X, Shah KV, Snijders PJF, and Meije CJLM, for the International Agency for Research on Cancer:Multicenter Cervical Cancer Study Group: N Engl J Med 2003;348:518-27.
2.  Clifford GM, Smith JS, Plummer M, Munoz N, Franceschi S: Human papillomavirus types in invasive cervical cancer worldwide: a meta-analysis.Br J Cancer 2003;88:63 – 73.

 

Szukaj informacji